Een burn-out voorkomt u niet door beter op te letten

De meeste mensen die richting een burn-out gaan, letten al heel goed op. Ze meten hun energie, plannen hun rust en vragen zich elke dag af of het nog gaat. Dat lijkt verstandig. Maar juist dat opletten houdt het systeem aan.

Een burn-out is zelden een defect. Het is een geest die niet stopte, tot het lichaam op stop drukte. Wie dat doorziet, grijpt eerder in en herstelt met minder angst voor de volgende keer. Daar werk ik met mensen aan. Niet met nog een techniek maar met inzicht in hoe denken hun ervaring vormt.

Workshop burn-out en de angst voor terugval, Stefan Colin
DE BASIS

Wat is een burn-out?

Een burn-out is langdurige, ernstige uitputting door aanhoudende stress. Lichaam en hoofd zijn op. U komt niet meer bij met een weekend of een vakantie.

Een burn-out ontstaat zelden door één gebeurtenis. Het is de optelsom van maanden of jaren te veel spanning, zonder echt herstel. Vaak overkomt het juist de betrokken, hardwerkende mensen die lang doorgaan.

Een burn-out verschilt van overspannenheid in duur en zwaarte. Bij overspannenheid bent u tijdelijk overbelast. Bij een burn-out zit u dieper en duurt het herstel langer.

HERKENNEN

De signalen van een burn-out herkennen

Een burn-out komt zelden uit het niets. De signalen bouwen op, vaak maandenlang. Ze zitten op drie plekken.

In uw lichaam

  • U bent voortdurend moe, ook na rust of een vrij weekend.
  • U slaapt slecht, terwijl u uitgeput bent.
  • U heeft last van hoofdpijn, hartkloppingen, een gespannen nek of een onrustige maag.

In uw denken

  • U kunt zich moeilijk concentreren en vergeet dingen.
  • U piekert, ook ’s nachts en krijgt uw hoofd niet stil.
  • U ziet vooral wat misgaat en twijfelt aan uzelf.

In uw gedrag

  • U trekt zich terug en heeft een korter lontje.
  • U doet uw werk op de automaat, zonder voldoening.
  • U blijft doorgaan, ook als alles in u zegt dat het te veel is.

Herkent u veel van deze signalen, langer dan een paar weken? Neem ze serieus. Dit is geen zwakte. Het is een lichaam dat aangeeft dat de rek eruit is.

HET ONDERSCHEID

Wat is het verschil tussen overspannen en een burn-out?

Overspannenheid en burn-out lijken op elkaar maar zijn niet hetzelfde.

Overspannen bent u als de spanning tijdelijk te hoog werd. U bent gespannen, prikkelbaar en moe maar met rust en aanpassing knapt u binnen weken tot enkele maanden weer op.

Een burn-out zit dieper. De uitputting is langdurig en houdt aan, ook na rust. Het herstel duurt meestal maanden, soms langer.

Overspannenheid is vaak een waarschuwing. Wie er op tijd naar luistert, voorkomt dat het een burn-out wordt. Daar zit precies de winst: niet wachten tot het lichaam op stop drukt maar eerder leren zien wat de spanning aanjaagt.

EERSTE STAPPEN

Wat kunt u doen bij een beginnende burn-out?

Merkt u de signalen en is het nog geen volledige burn-out? Dan is dit het moment om in te grijpen. Drie dingen helpen.

  • Erken het. De eerste stap is stoppen met doen alsof het wel meevalt. Dat is geen toegeven, dat is verstandig.
  • Ga naar uw huisarts. Twijfelt u, of bent u al langere tijd uitgeput? Laat het beoordelen. Uw huisarts of de bedrijfsarts kijkt mee.
  • Kijk naar het patroon, niet alleen naar de klacht. Rust helpt tijdelijk. Maar als u niet ziet wat de spanning steeds opnieuw aanjaagt, komt ze terug. Daar werk ik met mensen aan.

Bent u al volledig opgebrand, of zit u in een crisis? Dan hoort u eerst in goede zorg, niet in een training. Hieronder leest u waar mijn begeleiding wél en niet voor bedoeld is.

WÉL EN NIET

Voor wie deze begeleiding bedoeld is en voor wie niet

Ik geef trainingen, geen therapie en geen behandeling. Dat is een bewuste keuze en het is belangrijk dat u weet wat u wel en niet van mij kunt verwachten.

Dit past wél bij u als u richting een burn-out gaat en het wilt voorkomen, of als u na een burn-out herstellende bent en de stap terug wilt maken zonder steeds bang te zijn voor de volgende keer.

Dit past niet als u in een acute crisis zit, of als er sprake is van ernstige of complexe psychiatrische klachten of verslaving. Dan hoort u bij een huisarts, POH-GGZ, bedrijfsarts of behandelaar. Twijfelt u? Dan denk ik graag mee over waar u het beste terechtkunt. Zie ook de pagina Voor doorverwijzers.

DE KERN

Waarom een burn-out voorkomen niet begint bij meer rust plannen

De meeste tips tegen burn-out gaan over rust, grenzen en ademhaling. Dat is goed bedoeld en het helpt soms even. Maar het raakt niet de kern.

Want wie richting een burn-out gaat, plant vaak al rust en kent de tips. Het probleem zit niet in te weinig techniek. Het zit in een hoofd dat niet stopt. Dat blijft malen, vooruitkijken en zichzelf controleren, ook tijdens de rust.

Uw veerkracht is niet kapot. Die raakt overstemd door denken dat maar doorgaat. Als u leert zien wanneer uw hoofd hard aan het werk is, krijgt dat denken minder vat. En dan komt de rust waar uw veerkracht uit voortkomt vanzelf terug.

Dat is geen nieuwe controletruc. Het is een andere manier van kijken naar wat er in uw hoofd gebeurt. Dat is wat blijft, lang nadat een ademhalingsoefening is uitgewerkt.

NA EEN BURN-OUT

De angst dat het wéér gebeurt

Veel mensen die hersteld zijn van een burn-out, lopen tegen iets nieuws aan. De angst voor terugval. Elke vermoeide dag voelt als een waarschuwing. Bij elke drukke week vragen ze zich af: begint het weer?

Die waakzaamheid is begrijpelijk. Maar ze houdt het systeem precies aan. Het scannen, het meten, de vraag “ben ik nog oké?”: het is slimme zelfbescherming en het laat uw hoofd nooit echt tot rust komen. Uw burn-out was een geest die niet stopte. De angst voor terugval is diezelfde geest, nu gericht op de toekomst.

De weg eruit is niet beter opletten. Het is leren herkennen wanneer u in bewakingsstand staat en zien dat dat herkennen zelf de rust terugbrengt. Vertrouwen op de veerkracht die er al is, in plaats van die te bewaken.

OP DE WERKVLOER

Wat een burn-out een organisatie kost

Een burn-out blijft niet bij één persoon. Het raakt het hele team en het raakt de organisatie.

Het overkomt vaak juist uw meest betrokken mensen, die lang doorgaan zonder te klagen. Tegen de tijd dat het zichtbaar wordt, is de uitval er al. Eén langdurige burn-out kost al snel tienduizenden euro’s aan verzuim en vervanging en maanden voordat iemand weer volledig terug is.

Daarom is burn-out voorkomen niet alleen prettig voor de medewerker. Het houdt mensen inzetbaar. Wat stressverzuim een organisatie werkelijk kost, leest u op de pagina Kosten van stressverzuim.

DE TRAINING

Training voor burn-out preventie en begeleiding

Wilt u burn-out voorkomen, of medewerkers begeleiden in hun herstel, verder dan een workshop met tips? In de training van Stefan Colin leren deelnemers het patroon doorzien dat hun spanning aanjaagt. Vanuit inzicht, ervaring en vaardigheid.

Vijf bijeenkomsten van twee uur. Maximaal tien deelnemers. De deelnemers bepalen mede de inhoud via hun eigen situatie.

U werkt bewust in een open groep, met mensen uit verschillende organisaties. Geen collega’s naast elkaar. Juist tussen onbekenden durven mensen te laten zien waar ze vastlopen. Dat maakt het verschil met een sessie op kantoor.

Als werkgever schrijft u uw medewerkers individueel in. Zo voorkomt u verzuim, zonder dat iemand zich hoeft bloot te geven voor de ogen van collega’s.

Wilt u weten of dit bij uw mensen past? Neem contact op via info@stefancolin.nl of 06 30 33 49 97.

ZELFTEST

Test: hoe dicht zit u bij overbelasting?

Lees de stellingen en tel hoe vaak u “ja” denkt.

  1. U bent moe, ook na een vrij weekend.
  2. U krijgt uw hoofd ’s avonds niet stil.
  3. U gaat door, ook als alles in u zegt dat het te veel is.
  4. U slaapt slechter, terwijl u uitgeput bent.
  5. Kleine dingen kosten u meer moeite dan vroeger.
  6. U haalt geen voldoening meer uit werk dat u eerst leuk vond.
  7. U vraagt zich met enige regelmaat af of u nog wel oké bent.

Uw uitkomst

  • 0–2 keer ja: u houdt het meestal in balans. Loopt het in bepaalde periodes op? Dan weet u nu waar u op moet letten.
  • 3–4 keer ja: u draagt structureel te veel spanning mee. Dat is een waarschuwing en het is te veranderen.
  • 5–7 keer ja: u zit dicht bij overbelasting. Neem dit serieus. Bespreek het met uw huisarts of bedrijfsarts en leer het patroon doorzien voordat uw lichaam op stop drukt.

Wilt u dit patroon doorbreken voordat het een burn-out wordt? In de training werkt u daaraan in een kleine groep. Neem contact op via info@stefancolin.nl of 06 30 33 49 97.

VOOR WIE

Voor wie is deze pagina relevant?

  • Medewerkers en professionals die merken dat de rek eruit raakt en willen voorkomen dat het een burn-out wordt.
  • Mensen die herstellende zijn van een burn-out en de stap terug willen maken zonder angst voor terugval.
  • Werkgevers, HR en leidinggevenden die verzuim door burn-out willen voorkomen en hun mensen inzetbaar willen houden.
  • Bedrijfsartsen, huisartsen en POH-GGZ die zoeken naar preventieve begeleiding voor mensen die nog niet in de zorg horen, of er net uit komen.
ERVARINGEN

Ervaringen met de trainingen

Ruim 905 mensen volgden een training van Stefan Colin. Gemiddeld waarderen zij die met een 8,6.

“Door zijn begeleiding heb ik een mega shift gemaakt in mijn manier van denken. Waar ik eerder vastzat in belemmerende gedachten, voel ik nu rust, helderheid en weer vertrouwen in mezelf.”

Michele Muller-Beyer, deelnemer

DE VERBINDING

Burn-out, zelfregie en persoonlijk leiderschap

Een burn-out voorkomen of er sterker uit komen, gaat over hetzelfde als waar mijn andere trainingen over gaan: leren zien hoe uw denken uw ervaring vormt en daar regie in vinden.

Lees ook over omgaan met stress, zelfregie en persoonlijk leiderschap.

VEELGESTELDE VRAGEN

Veelgestelde vragen over burn-out

Wat is het verschil tussen overspannen en een burn-out?

Overspannenheid is tijdelijke overbelasting; met rust knapt u binnen weken tot maanden op. Een burn-out zit dieper, de uitputting houdt aan en het herstel duurt meestal maanden. Overspannenheid is vaak een waarschuwing voor een burn-out.

Niet alleen door meer rust te plannen. Wie richting een burn-out gaat, doet dat vaak al. De winst zit in het leren doorzien van het denkpatroon dat de spanning aanjaagt, zodat uw hoofd echt tot rust komt. Dat is waar de training aan werkt.

Nee. Stefan geeft trainingen, geen therapie of behandeling. De trainingen zijn bedoeld voor preventie en voor begeleiding bij herstel. Bij een acute crisis of ernstige klachten verwijst hij gericht door naar huisarts, bedrijfsarts of behandelaar.

Ja. Als werkgever schrijft u uw medewerkers in. Dat gaat per persoon, in een open groep met deelnemers uit verschillende organisaties. Bewust geen collega’s bij elkaar.

Juist tussen onbekenden durven mensen te laten zien waar ze vastlopen. Zo voorkomt u verzuim en uw medewerker houdt zijn eigen ruimte.

Ja. De angst voor terugval houdt uw systeem vaak juist aan. U leert herkennen wanneer u in bewakingsstand staat en ervaren dat dat herkennen zelf de rust terugbrengt. U leert vertrouwen op de veerkracht die er al is, in plaats van die te bewaken.

Dat verschilt sterk per persoon, van enkele maanden tot ruim een jaar. Herstel verloopt zelden in een rechte lijn. Wie ook leert zien wat de spanning aanjaagt, maakt de stap terug vaak met minder angst voor een volgende keer.

Aanhoudende vermoeidheid die niet weggaat met rust, slecht slapen terwijl u uitgeput bent, niet meer kunnen concentreren, piekeren, een korter lontje en doorgaan terwijl alles in u zegt dat het te veel is. Houden deze signalen langer dan een paar weken aan, neem ze dan serieus.

Een werkgever voorkomt burn-out niet met fruit op kantoor of een cursus time management. Het begint bij ruimte om op tijd te praten over druk. En bij medewerkers die leren herkennen wat hun spanning voedt. Op tijd het gesprek voeren voorkomt vaak latere uitval. Een training mentale weerbaarheid geeft die taal en dat inzicht.

Burn-outpreventie is alles wat voorkomt dat werkdruk uitmondt in langdurige uitval. Niet alleen minder werk maar eerder zien wat eraan voorafgaat. Vermoeidheid die niet wegtrekt, cynisme, het gevoel leeg te lopen. Hoe eerder iemand het patroon herkent hoe kleiner de schade. Preventie is leren kijken, niet alleen rust nemen.

VERDIEPING

Meer lezen over zelfregie en mentale weerbaarheid

Wat is zelfregie

Hoe u regie neemt over uw eigen leven en waarom dat begint bij inzicht.

Persoonlijk leiderschap

Waarom kennis niet genoeg is en hoe u patronen doorbreekt.

Omgaan met stress

Spanning aanpakken voordat het een burn-out wordt, begint bij hoe u met druk omgaat. Lees hoe.

Kosten stressverzuim

De cijfers achter stressverzuim en wat preventie oplevert.

Training zelfregie voor bedrijven

Hoe werkgevers investeren in de veerkracht van hun medewerkers.

Training zelfregie voor doorverwijzers

Voor huisartsen, POH-GGZ en bedrijfsartsen over verwijsmogelijkheden.

KLAAR OM HET PATROON TE DOORBREKEN?

Voorkom een burn-out, of maak de stap terug

Een burn-out voorkomt u niet door beter op te letten maar door te zien wat uw spanning aanjaagt. Wilt u verkennen of dit bij uw situatie past? Ik denk graag mee, vrijblijvend.

Stefan Colin
Privacyoverzicht

Deze site maakt gebruik van cookies, zodat wij u de best mogelijke gebruikerservaring kunnen bieden. Cookie-informatie wordt opgeslagen in uw browser en voert functies uit zoals het herkennen wanneer u terugkeert naar onze site en helpt ons team om te begrijpen welke delen van de site u het meest interessant en nuttig vindt.